ZEYΣ ΕΛΑΥΝΩΝ


Κυριακή 18 Ιανουαρίου 2026

ΕΛΛΗΝΟΣΟΦΙΑΣ ΤΟ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑ (19)

ΕΛΛΗΝΟΣΟΦΙΑΣ ΤΟ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑ  (19) 


Παραφράζοντες τα αρχαία ημών ελληνικά οξύνομεν τον νουν, εμπλουτίζομε την σύγχρονη  γλώσσα μας που δεν έχει άλλη συγγενική, διευρύνομε το γνωστικό μας πεδίο και καλλιεργούμε ιδανικά ψυχή και πνεύμα.    

 
ΣΙΜΩΝΙΔΗΣ Ο ΚΕΙΟΣ

(επιτύμβιον επίγραμμα)

 
Ει το καλώς θνήσκειν (αν το πεθαίνοντας όμορφα) αρετής μέρος εστί μέγιστον (το κυριότερον)

ημίν εκ πάντων τοδ’ (Σε μας απ’ όλους αυτό) απένειμε Τύχη.

Ελλάδι γαρ σπεύδοντες (Για την Ελλάδα επειδή σπεύδοντας) ελευθερίαν περιθείναι (να προστατεύσωμε)

κείμεθ’ αγηράτωι χρώμενοι ευλογίη. (κειτόμεθα έχοντας αγήρατο καλή φήμη.)

 

(Ξ ε ν ο φ.  Α π ο μ ν η μ. Γ΄, 9 & 1-4)

Πάλιν δε ερωτώμενος η ανδρεία πότερον είη (τι εκ των δύο είναι), διδακτόν ή φυσικόν, οίμαι (νομίζω) μεν έφη ώσπερ (όπως περίπου) σώμα σώματος ισχυρότερον προς τους πόνους φύεται (γίνεται εκ φύσεως) ούτω και ψυχήν ψυχής ερρωμενεστέραν (ισχυροτέραν) προς τα δεινά φύσει γίγνεσθαι. ορώ γαρ εν τοις αυτοίς νόμοις και έθεσι (τους στα ίδια, νόμους και ήθη,) τρεφομένους (ανατρεφομένους) πολύ διαφέρεσθαι αλλήλων (κατά πολύ να διαφέρουν μεταξύ των.)  Νομίζω μέντοι (λοιπόν) πάσαν φύσιν μαθήσει και μελέτηι προς ανδρείαν αύξεσθαι (ότι αυξάνεται). δήλον (φανερόν) μεν ότι Σκύθες και Θράκες ουκ αν τολμήσειαν (δεν θα αποτολμούσαν) ασπίδας και δόρατα λαβόντες Λακεδαιμονίους διαμάχεσθαι. Φανερόν δ’ ότι Λακεδαιμόνιοι ούτ’ αν Θραξί (ούτε και οι Λακ. τους Θράκες) πέλταις και ακοντίοις ούτε Σκύθαις (τους Σκύθας) τόξοις εθέλοιεν αν διαγωνίζεσθαι (θα ήθελαν να διαμάχονται) .

Ορώ δ’ έγωγε (Και βλέπω εγώ τουλάχιστον) και επί των άλλων πάντων ομοίως (και το ίδιο σε όλα τα άλλα ) και φύσει διαφέροντας αλλήλων τους ανθρώπους (και που εκ φύσεως διαφέρουν οι άνθρωποι) και επιμελεία πολύ επιδιδόντας (και πολλή επιμέλεια να επιδεικνύουν σ’ αυτά.) εκ δε τούτων δήλον εστί  (Ολοφάνερο απ’ αυτά προκύπτει) ότι πάντας χρή (ότι όλοι πρέπει) και τους ευφυεστέρους και τους αμβλυτέρους  (ασθενεστέρους) την φύσιν εν οίς αν αξιόλογοι βούλονται γενέσθαι (σε ότι είναι κατά την φύσι των να γίνουν) , ταύτα και μανθάνειν και μελετάν (αυτά να μανθάνουν και να μελετούν.)   

 
( Ι σ ο κ ρ ά τ ο υ ς,   π ε ρ ί  ε ι ρ ή ν η ς  ι α΄,  34-36)

Ορώ γαρ τους μεν την αδικίαν προτιμώντας και το λαβείν τι των αλλοτρίων (ξένων πραγμάτων) μέγιστον αγαθόν νομίζοντας όμοια πάσχοντας (ότι παθαίνουν το ίδιο) τοις δελεαζομένοις των ζώων (με τα δελεζόμενα ζώα) και κατ’ αρχάς μεν απολαύοντας , ών αν λάβωσι (όσα αρπάξουν), ολίγον δ’ ύστερον εν τοις μεγίστοις κακοίς όντας (στις μέγιστες συμφορές να περιπίπτουν) , τους δε μετ’ ευσεβείας και δικαιοσύνης ζώντας εν τε τοις παρούσι χρόνοις ασφαλώς διάγοντας και περί του σύμπαντος αιώνος ηδίους (γλυκυκυτέρας) τας ελπίδας έχοντας (να διατηρούν.)

Και ταυτ’ ει μη κατά πάντων (αν όχι σε όλα) ούτω είθισται συμβαίνειν (τοιουτοτρόπως είθισται να συμβαίνει) αλλά το γ’ ως επί το πολύ κατά τούτον τον τρόπον. Χρή δε τους ευ φρονούντας (Χρειάζεται δε για τους σώφρονας)), επειδή το μέλλον αεί συνοίσειν (ότι πάντα θα ωφελήσει) ου καθορώμεν (δεν διακρίνομεν), το πολλάκις ωφελούν (ωφέλιμο) τούτο οίεσθαι προαιρουμένους (τούτο να θεωρούμε ότι προτιμούμε) .


πάντων δ’ αλογότατον (το πιο παράλογο) πεπόνθασι (έχουν πάθει) όσοι κάλλιον (καλυτέρον) μεν επιτήδευμα (επιλογήν) νομίζουσι είναι και θεοφιλέστερον την δικαιοσύνην της αδικίας, χείρον δ’ οίονται βιώσασθαι (ενώ θεωρούν ότι χειρότερα θα ζήσουν) τους ταύτηι χρωμένους  (όσοι αυτήν δικαιοσύνην επιλέγουν) των την πονηρίαν προαιρουμένων (έναντι αυτών που προτιμούν την αδικίαν.)

 
( Λ υ σ ί ο υ  κ α τ ’ Α λ κ ι β ι ά δ ο υ  λ ι π ο τ α ξ ί ο υ  Α & 12- 14)

Και μεν δη, ω άνδρες δικασταί, ηγούμαι (νομίζω) δικάζειν υμάς ου μόνον των εξαμαρτανόντων ένεκα (εξαιτίας των παραβαινόντων τους νόμους), αλλ’ ίνα και τους άλλους των ακοσμούντων (εκ των παρανομούντων) σωφρονεστέρους ποιήτε (να κάμετε.)  Εάν μεν τοίνυν τους αγνώτας (ασήμους) κολάζητε (τιμωρήτε) ουδείς έσται των άλλων βελτίων (ουδείς εκ των άλλων θα γίνει καλύτερος). Ουδείς γαρ είσεται (θα γνωρίσει) τον υφ’ ημών καταψηφισμέντα (τον καταδικασθέντα από μας.)

Εάν δε τους επιφανεστάτους των εξαμαρτανόντων τιμωρείσθε, πάντες πεύσονται (θα το πληροφορηθούν), ώστε τούτω παραδείγματι χρώμενοι ( παραδειγματιζόμενοι έτσι) βελτίους (καλύτεροι) έσονται (θα γίνουν) οι πολίται. Εάν μεν τοίνυν τούτου καταψηφίσησθαι (τούτον καταψηφίσετε) , ου μόνον οι εν τηι πόλει είσονται (θα το μάθουν) αλλά και οι σύμμαχοι αισθήσονται (θα το καταλάβουν) και οι πολέμιοι (εχθροί) πεύσονται (θα το πληροφορηθούν), και ηγήσονται (θα αντιληφθούν) πολύ πλείονος αξίαν είναι την πόλιν (μεγαλυτέρας αξίας ότι είναι η πόλι), εάν ορώσι (βλέπουν) επί τοις τοιούτοις των αμαρτημάτων (σε τέοιες παραβάσεις) μάλισθ’ ημάς οργιζομένους (ότι κατ’ εξοχήν εμείς οργιζόμεθα) και μηδεμιάς συγνώμης (συγχωρήσεως) τους ακοσμούντας εν τω πολέμω τυγχάνοντας. (οι ανυπότακτοι στον πόλεμο  δεν τυγχάνουν) .  

Δεν υπάρχουν σχόλια: