ΤΟ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟΝ ΤΗΣ ΕΒΔΟΜΑΔΟΣ (236)

ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑ-ΛΕΞΙΓΝΩΣΙΑ

Αρχή σοφίας ελληνικών ονομάτων επίσκεψις.

Η ελληνική γλώσσα ομιλείτο πολύ πριν από την 2α π.Χ. χιλιετία και ευρίσκετο σε υψηλό επίπεδο τελειότητας.

Είναι η βασίλισσα των Γλωσσών.

Είναι η γλώσσα των Θεών.

«Ει Θεοί διαλέγονται, την των Ελλήνων γλώττη χρώνται»

 (Κικέρων)

Όθεν άριστα λέγεται παρά τοις φιλοσόφοις

το τους μη μανθάνοντας ορθώς ακούειν ονομάτων

κακώς χρήσθαι και τοις πράγμασιν.

(Πλούταρχος) 

ΤΟ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟΝ ΤΗΣ ΕΒΔΟΜΑΔΟΣ (236)

 

1) επιθ. αγέρωχος (ο,η): τα συνθετικά του και η ερμηνεία του.

2) αρχ. ρ. ίω (=έρχομαι, πρβ. ιός, ιόντα, ίτε παίδες Ελλήνων) και ύω (= βρέχω, πρβ. υ-ετός, ύ-δωρ) γιατί διαφέρουν μόνο ορθογραφικώς;

3) ρ. ανατινάζομαι: τα συνθετικά και η ερμηνεία του.

4) ¨εξ όνυχος τον λέοντα¨ τι σημαίνει;

5) Ποια ετυμολογική σχέσι έχει η μπουκιά, ο Μπουκουβάλας, το μπόι και το Βουκουρέστι;¨

6) Πώς απέδιδε ο Ηρόδοτος εις την αρχαίαν ελληνικήν το ανατολίτικο επιφώνημα ¨βάι, βάι¨ (μανούλα μ’,.. που λέει κι ο Μπάρμπα Γιώργος στον Καραγκιόζη);

7) επιθ. αποπροσωπόληπτος (ο,η);  τα συνθετικά, η σημασία και το αντίθετό του.

8) επιθ. κατάπτυστος (ο,η), τι το συγγενές έχει με το ¨πτυελοδοχείον;¨  

-----------------------------------------------------------------------------------------------

Αι απαντήσεις του Λεξιθήρος.

1) αγέρωχος < α(νευ) + γήρας + έχω = ο αγέραστος, ευσταλής, ορθόστητος, ο μη καμπουριάζων.

2) το γιώτα (ίω) δείχνει πριζόντιο κίνησι σώματος ενώ το ομόηχό του ύψιλον (ύω= βρέχω, πρβ. υετός) δείχνει ορθογραφικώς την εξ ύψους κίνησι-πτώσι του υγρού στοιχείου της βροχής.

3) ανατινάζομαι < (επ)άνω + τινάζομαι.

4) από το νύχι του καταλαβαίνεις ότι πρόκειται για λέοντα.

5) Ηχομιμητικόν που  > μπου > μπό-ι, μπου-κιά, μπουκουβάλας (μπουκιά + βάλλω), μπουνιά, μπού-τι ον. Ον. επιθ. Μπούκουρας > Βούκουρας εξ ού > Βουκουρέστι (Βούκουρας εστί.) όπως λέμε και ελλ. τοπωνύμια οικογενειακής προελεύσεως όπως π.χ, Διαμαντέικα (από το επιθ. Διαμάντης κ.α.)

6) Βάι, βάι = αρχ, επιφ. Βαβαί, (πρβ. Ηρόδοτος: ¨Βαβαί, Μαρδόνιε, επί οίους άνδρας ήγαγες μαχησομένους ημέας οίτινες ου περί χρημάτων τον αγώνα ποιούσι αλλά περί αρετής.¨)

7) προσωπόληπτος (πρόσωπο + λαμβάνω) = ο μεροληπτικός. Αποπροσωπόληπτος = ο αμερόληπτος.

8) κατάπτυστος (πρβ. πτυελοδοχείον) < κατά + πτύω (φτύνω) = ο για πολύ φτύσιμο.