ZEYΣ ΕΛΑΥΝΩΝ


Κυριακή 26 Απριλίου 2026

ΤΟ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟΝ ΤΗΣ ΕΒΔΟΜΑΔΟΣ (228)

ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑ-ΛΕΞΙΓΝΩΣΙΑ

Αρχή σοφίας ελληνικών ονομάτων επίσκεψις.

Η ελληνική γλώσσα ομιλείτο πολύ πριν από την 2α π.Χ. χιλιετία και ευρίσκετο σε υψηλό επίπεδο τελειότητας.

Είναι η βασίλισσα των Γλωσσών.

Είναι η γλώσσα των Θεών.

«Ει Θεοί διαλέγονται, την των Ελλήνων γλώττη χρώνται»

 (Κικέρων)

Όθεν άριστα λέγεται παρά τοις φιλοσόφοις

το τους μη μανθάνοντας ορθώς ακούειν ονομάτων

κακώς χρήσθαι και τοις πράγμασιν.

(Πλούταρχος) 

ΤΟ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟΝ ΤΗΣ ΕΒΔΟΜΑΔΟΣ (228)

 

1) επιρ. εσπευσμένως: ποιο το ρήμα προελεύσεώς του και τι σημαίνει;
                                                                      
2)γερός δυνατός¨ λέμε. Τίνος λέξεως παραφθορά είναι το ¨γερός¨;
                                                                               
3) επιθ. ακροφύσια, κολοφύσια (τα): τα συνθετικά των και η σημασία των.
 ΅                                                                
4) ρ. διστάζω: τα συνθετικά του και η ερμηνεία του.

                                                                                                                   
5) ρ. σκοντάπτω: τα συνθετικά του και η σημασία του.
                                                                                                              
6) επιθ. απόρρητο, άρρητο (το): τα συνθετικά των και η σημασία των.
                                                                                                                                          
7) ουσ. αναβάτης (ο): τα συνθετικά του και η σημασία του.
                                                                                                       
8) αμετροεπής(ο,η): τα συνθετικά και η ερμηνεία του. 

Οι απαντήσεις από το προηγούμενο Νο (227) ΕΔΩ.

-------------------------------------------------------------------------------------------------------

Αι απαντήσεις του Λεξιθήρος

1) έσπευσμένως < ρ. έσπευσμαι, αρχ. παρακ. του ρ. σπεύδομαι (= κάνω γρήγορα, πρβ. ρ. σπεύδω, επισπεύδω), = αντιδρώντας άμεσα σε ένα συμβάν. 

2) γερός < υγειερός <υγιειερός.                                                                                                                   

3) ακροφύσια < ( άκρον + φύω), κολοφύσια (κόλος - πόλος + φύω) = αυτά που φυτρώνουν σύρριζα, στα άκρα.                                                                                                                                            

4)διστάζω < δύο + ίσταμαι = μεταξύ δύο στέκομαι ενεργειών ή αποφάσεων μη έχοντας ακόμα επιλέξει.                                                                                                                                                

5)σκοντάπτω < (σ) κοντός ( αρχ. κοντάρι, πρβ. ν.ε. ¨άλμα επί κοντώ¨) + άπτω (= εγγίζω, πρβ. αν-άπτω, επαφή, αφή Ολυμπ. φωτός) = κτυπώ το έδαφος με το ακόντιο προχωρώντας (ο αρχαίος Έλλην πολεμιστής) εμποδίζοντας την κίνησι.                                                                          

6) απόρρητο < από + ρή-μα (< ερώ αρχ. μελλ. του ρ. λέγω, πρβ. ουσ. ρητό, επιρ. ρητώς, ρητά) = το μη λεγόμενο, το απηγορευμένο να ειπωθή. άρρητο < α + ρητό = το ανέκφραστο, το μη έχον όνομα.              

7) αναβάτης , άνω + βαίνω, επιβαίνω.                                                                                                      
 

8) αμετροεπής < α(νευ) + μέτρον + λόγος (πρβ. είπα = αορ.β΄ του ρ. λέγω) = ο μη έχων μέτρον του λέγειν, ο φλύαρος, ο αθυρόστομος.                                                                                                                                          

3 σχόλια:

ΛΥΚΑΣΤΡΟΣ είπε...

1) επιρ. εσπευσμένως: ποιο το ρήμα προελεύσεώς του και τι σημαίνει;

Από το ρήμα σπεύδω, και σημαίνει κινούμαι γρήγορα προς μια κατεύθυνση .
«σπεύδοντες τὰ μάλιστ' αὐτήν», Θουκυδίδης.

ΛΥΚΑΣΤΡΟΣ είπε...

6) επιθ. απόρρητο, άρρητο (το): τα συνθετικά των και η σημασία των.

Το άφατο, το άρρητο, το ανείπωτο, αυτό που δεν μπορεί να ειπωθεί, αυτό που δεν λέγεται.

α- στερ. + ρητός < είρω «λέω, μιλώ»

Ανώνυμος είπε...

ΚΑΛΟ ΜΗΝΑ ΣΕ ΟΛΟΥΣ.

Εκτός των άλλων που σηματοδοτεί η 1η Μα'ί'ου, είναι και η μέρα που "τράκαρε" ο Α.Παναγούλης, που ήθελε να φέρει τον φάκελο της Κύπρου στην βουλή.
1) το 1ο συνθετικό ε(υ=καλό, ευνο'ι'κό), δηλώνει το επείγον του σπεύδοντος
2) Θα μαντέψω ιερός, και αγέροχος, σαν τις βελανιδιές της Δωδώνης (ας μας πει ο οικοδεσπότης, δικό του ήταν το μαντείο).
3) Άκρα (απολήξεις, η αρχή και το τέλος κάποιου καλωδίου συνήθως) + μιά λέξη που θυμίζει φις(=μπρίζα) την οποία δεν γνωρίζω αλλά σημαίνει υποδοχή για σύνδεση με κάτι άλλο
Κολοφύσια εν ξέβρω τι είναι.
4)Δι(=δυσμενώς, δύσκολα)+ ένα ρήμα που υποδηλώνει δίνω εντολή, ορίζω, ενεργώ.
Η λέξη σημαίνει ότι προβληματίζομαι στα όρια φόβου για να κάνω το επόμενο βήμα.
6) από(=κρυφό)+ ρήση(=ομιλία)=Κάτι που πρέπει να μείνει κρυφό από τους πολλούς
Α(στερητικό)+ ρήση=Αυτό που απαγορεύεται να ειπωθεί.
7)Ανά(=επάνω σε)+ βαίνω(πηγαίνω/εδώ περισσότερο ως "καβαλάω"/χρησιμοποιώ κάτι για την μεταφορά μου)=Πηγαίνω κάπου καβάλα
8) Α (στερητικό)+μέτρο+ έπομαι(=ακολουθώ)= Αυτός που δεν ακολουθεί το μέτρο, δεν κρατάει κανόνες, δεν κάνει το προβλεπόμενο, ο παραδόπιστος.
ΚΑΛΟ ΜΗΝΑ
ΧΟΣΤ